Kahramanmaraş’ta geçmişin önemli zanaatları arasında yer alan ayakkabı tamirciliği, değişen alışveriş alışkanlıkları ve yeni neslin mesleğe ilgi göstermemesi nedeniyle giderek kan kaybediyor. Bir zamanlar vatandaşların eskiyen ayakkabılarını yeniden kullanabilmek için sık sık uğradığı tamirci dükkânlarında, bugün eski hareketlilik yaşanmıyor.
1970 yılından bu yana ayakkabıcılık sektöründe çalışan usta Abdullah Kurt, yarım asrı aşan meslek hayatında yaşanan değişimi anlattı.
Eskiden Ayakkabılar Tamir Edilirdi, Şimdi Yenisi Tercih Ediliyor
Geçmişte vatandaşların aynı ayakkabıyı uzun yıllar kullandığını belirten Kurt, günümüzde insanların birden fazla ayakkabıya sahip olmasının tamir işlerini azalttığını dile getirdi.
Eskiden bir çift ayakkabının defalarca onarıldığını söyleyen deneyimli usta, değişen alışkanlıkları şu sözlerle özetledi:
“Eskiden daha çoktu, vatandaş bir ayakkabıyı döner döner yaptırırdı. Şimdi ise bir vatandaşın beş altı çift, on çift ayakkabısı olabiliyor, onun için tamir azaldı.”
Kurt'a göre geçmişte ayakkabıların kullanım ömrünü uzatmak için tercih edilen tamir hizmetleri, günümüzde eski yoğunluğunu kaybetmiş durumda.
Kahramanmaraş'ta 100 Ustadan Geriye 20'si Kaldı
Mesleğin karşı karşıya olduğu en önemli sorunlardan birinin usta sayısındaki azalma olduğunu belirten Abdullah Kurt, Kahramanmaraş'ta ayakkabı tamirciliğinin her geçen yıl daha az kişi tarafından sürdürüldüğünü söyledi.
Geçmişte kentte yaklaşık 100 ayakkabı tamircisinin bulunduğunu ifade eden Kurt, bugün bu sayının 20 civarına gerilediğini aktardı.
Bazı ustaların mesleği bıraktığını, bazılarının ise hayatını kaybettiğini anlatan Kurt, yeni nesilden bu işi öğrenmek isteyenlerin çıkmamasının mesleğin devamlılığını zorlaştırdığını vurguladı.
Kışın İşler Artıyor, Yazın Durgunluk Yaşanıyor
Ayakkabı tamirciliğinde mevsimlerin de iş yoğunluğunu doğrudan etkilediğini anlatan Kurt, özellikle kış aylarında tamir taleplerinin arttığını belirtti.
Yağışlı havalarda ayakkabıların su geçirmesi, tabanlarının açılması ve dikişlerinin sökülmesi gibi sorunların vatandaşları tamircilere yönlendirdiğini ifade eden usta, yaz aylarında ise işlerin önemli ölçüde azaldığını söyledi.
Sıcak havalarda terlik kullanımının yaygınlaşması nedeniyle ayakkabı tamirine duyulan ihtiyacın düştüğünü belirten Kurt, kış aylarının meslek açısından daha hareketli geçtiğini dile getirdi.
Çırak Bulunamıyor, Mesleğin Geleceği Belirsiz
Ayakkabı tamirciliğinin yalnızca müşteri kaybıyla değil, yetişmiş eleman eksikliğiyle de mücadele ettiğini söyleyen Kurt, çırak yetiştirememekten yakındı.
Gençlerin mesleğe yönelmemesi nedeniyle ustaların bilgi ve deneyimlerini aktarabilecekleri yeni çalışanlar bulamadığını belirten Kurt, mevcut ustaların da zamanla azalmasının mesleğin geleceğini tehdit ettiğine dikkat çekti.
1970'ten Bu Yana Ayakkabıcılık Yapıyor
Meslek hayatına 1970 yılında başladığını anlatan Abdullah Kurt, uzun yıllar ayakkabı satışı ve imalatıyla uğraştığını söyledi.
Zaman içerisinde sermayesinin azalması üzerine tamir işine yöneldiğini belirten Kurt, son 16 yıldır aynı caddede mesleğini sürdürdüğünü ifade etti.
Yarım asrı aşan deneyimiyle ayakkabıcılık sektöründeki dönüşüme tanıklık eden Kurt'un anlattıkları, Kahramanmaraş'ta geleneksel el sanatları ve zanaatların karşı karşıya kaldığı sorunları bir kez daha gündeme taşıdı.
