İstanbul’da bir ortaokul laboratuvarında kurulan hidroponik tarım sistemi, öğrencilerin bilimsel çalışmalarını üretime dönüştürdüğü dikkat çekici projelere sahne oldu. FMV Florya Işık İlköğretim Okulu ortaokul öğrencileri, üç yıldır sürdürdükleri çalışmalar kapsamında yetiştirdikleri bitkilerden sabun, krem ve şampuan üretirken son olarak reyhan bitkisinden doğal sıvı baharat geliştirdi.
8–14 Mart Bilim ve Teknoloji Haftası kapsamında öne çıkan proje, öğrencilerin bilimsel düşünceyi uygulamalı üretimle birleştirdiği örnek çalışmalar arasında yer aldı.
Topraksız Tarım Laboratuvarda Uygulandı
Fen bilimleri laboratuvarında kurulan hidroponik sistemde bitkiler toprak yerine besin açısından zengin su içinde yetiştirildi. Katlı ve dikey şekilde tasarlanan sistem sayesinde sınırlı alanda çok sayıda bitki yetiştirilmesi mümkün oldu.
Besin tankında hazırlanan çözelti motor yardımıyla borulara aktarılırken kapalı devre dolaşım sistemi sayesinde bitkilerin gelişimi düzenli olarak takip edildi. Öğrenciler her gün suyun pH değeri ve besin oranlarını ölçerek bitkilerin gelişimini bilimsel yöntemlerle izledi.
Maruldan Kozmetik Ürünler Geliştirildi
Projenin ilk yılında hidroponik sistemde yetiştirilen marullar farklı bir araştırmanın konusu oldu. Hasat edilen marulların bir kısmı okul yemekhanesinde kullanılırken bir bölümü laboratuvarda bitki özütü elde edilmesi amacıyla değerlendirildi.
Elde edilen marul özlerinden sabun ve nemlendirici krem üretildi. “Hidroponik Sistemle Yetiştirilen Marullardan Sabun ve Krem Yapımı” projesi Eyüboğlu Fen Bilimleri Proje Yarışması’nda birincilik elde etti.
Marul Özlü Şampuan Projesi Ödül Aldı
Çalışmanın ikinci aşamasında öğrenciler marulları tohumdan yetiştirerek kozmetik ürün geliştirme sürecini daha ileri seviyeye taşıdı. Yapılan araştırmalar sonucunda bitkisel içerikli bir şampuan formülasyonu geliştirildi.
“Işık Marul Özlü Şampuan” adı verilen proje TÜBİTAK Avrupa Bölge Sergisi’nde 2 bin 198 proje arasından seçilerek Avrupa Bölgesi’nde ilk 13 proje arasında yer aldı ve bölge finalinde ikincilik kazandı. Proje ayrıca ALKEV Fen Bilimleri Proje Yarışması’nda “Genç Bilim İnsanı” ödülüne layık görülürken Başakşehir İnovasyon Proje Yarışması’nda da derece elde etti.
Reyhandan Doğal Sıvı Baharat Üretildi
Projenin üçüncü yılında çalışmalar gıda güvenliği ve sürdürülebilir üretim üzerine yoğunlaştı. Hidroponik sistemde yetiştirilen reyhan bitkilerinden doğal sıvı baharat üretildi.
Açıkta satılan toz baharatların hijyen ve nem riskleri dikkate alınarak hazırlanan modelde reyhan bitkileri kurutuldu ve özütleri çıkarıldı. Bu özütler zeytinyağı, ceviz yağı ve keten tohumu yağı gibi taşıyıcı yağlarla birleştirilerek yeni bir ürün geliştirildi. Cam şişelerde saklanabilen sıvı baharatın küflenme riski bulunmadığı ve yemeklere doğal aroma kazandırdığı belirtildi.
Yüzde 90 Su Tasarrufu Sağlayan Sistem
Hidroponik sistem geleneksel tarım yöntemlerine kıyasla yüzde 90’a varan su tasarrufu sağladı. Toprak kullanılmadığı için yabani ot ve zararlı böcek sorunu da ortadan kalktı.
Kapalı ortamda gerçekleştirilen üretim sayesinde bitkiler mevsimden bağımsız şekilde yıl boyunca yetiştirilebildi. Bu özellikleri nedeniyle hidroponik sistem geleceğin tarım teknolojileri arasında gösteriliyor.
Yeni Projeler İçin Sera Planlanıyor
Okul yönetimi ve öğretmenler, projenin önümüzdeki dönemlerde daha geniş kapsamlı çalışmalarla devam etmesini planladı. Okul bahçesinde kurulması planlanan sera ile çiçekli bitkilerin yetiştirilmesi, tıbbi ve aromatik bitkilerin üretimi ve bu bitkilerden yeni katma değerli ürünlerin geliştirilmesi hedefleniyor.
Kaynak : Haber Merkezi
